{"id":1168,"date":"2021-02-26T09:37:35","date_gmt":"2021-02-26T09:37:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.filozofiadlajanuszy.pl\/?p=1168"},"modified":"2021-02-26T09:37:35","modified_gmt":"2021-02-26T09:37:35","slug":"mozna-zmienic-poglady-i-w-obu-przypadkach-sie-nie-mylic","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/2021\/02\/26\/mozna-zmienic-poglady-i-w-obu-przypadkach-sie-nie-mylic\/","title":{"rendered":"Mo\u017cna zmieni\u0107 pogl\u0105dy i w obu przypadkach si\u0119 nie myli\u0107"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

O ile odkrycia w naukach \u015bcis\u0142ych pozwalaj\u0105 uzna\u0107 stare teorie za fa\u0142szywe, w humanistyce m\u00f3wimy raczej o rozwoju i reinterpretacji.<\/strong><\/p>\n

Punktem wyj\u015bcia do rozwa\u017ca\u0144 nad tym tekstem by\u0142y fajnokatolik\u00f3w pogl\u0105dy na zakaz aborcji<\/strong><\/p>\n

\u201eFajnokatolicy\u201d to osoby wierz\u0105ce, kt\u00f3rym blisko do Ko\u015bcio\u0142a, a jednocze\u015bnie stoj\u0105 niemal na antypodach wobec ojca Rydzyka i Marka J\u0119draszewskiego. Na przyk\u0142ad, jak jeden m\u0105\u017c pot\u0119pili prawny zakaz aborcji wprowadzony przez Trybuna\u0142 Julii Przy\u0142\u0119bskiej.<\/p>\n

Ale czy to aby nie jest hipokryzja?<\/strong><\/p>\n

Stanowisko Ko\u015bcio\u0142a wobec aborcji jest jasne. Katechizm wydany w 1992 roku bez ogr\u00f3dek m\u00f3wi, \u017ce aborcja (w przeciwie\u0144stwie do np. prezerwatyw) nie jest spraw\u0105 sumienia i zakaza\u0107 maj\u0105 jej tak\u017ce w\u0142adze \u015bwieckie. Dodaj\u0105c do tego odr\u0119bn\u0105 kwesti\u0119 jak\u0105 jest zakres polemiki kt\u00f3r\u0105 katolik mo\u017ce toczy\u0107 ze stanowiskiem swojego Ko\u015bcio\u0142a sprawa jest jasna: albo klaszczesz z uznaniem prezesce (czy raczej: prezesowi) i ich ludziom, albo zawijasz si\u0119 z Ko\u015bcio\u0142a. Inaczej jeste\u015b, co tu du\u017co m\u00f3wi\u0107, hipokryt\u0105.<\/p>\n

Jest z tym jednak pewien problem. W tym\u017ce samym katechizmie jest bowiem taki oto fragment:<\/strong><\/p>\n

Prawo do korzystania z wolno\u015bci jest nieod\u0142\u0105cznym wymogiem godno\u015bci osoby ludzkiej, zw\u0142aszcza w dziedzinie moralno\u015bci i religii. Prawo to powinno by\u0107 uznane przez w\u0142adze \u015bwieckie oraz chronione w granicach dobra wsp\u00f3lnego i porz\u0105dku publicznego.<\/p>\n

No nic szczeg\u00f3lnego, w tym akurat wszyscy si\u0119 zgadzaj\u0105. Jednak trzeba przypomnie\u0107, \u017ce nieca\u0142e 130 lat wcze\u015bniej papie\u017c Pius IX wyda\u0142 s\u0142ynny Sylabus: list\u0119 b\u0142\u0119dnych pogl\u0105d\u00f3w, jakich katolik podziela\u0107 nie mo\u017ce. I co tam jest? A no na przyk\u0142ad takie oto dekadenckie przejawy zepsucia moralnego:<\/p>\n

\n

\nKa\u017cdy cz\u0142owiek ma swobod\u0119 wyboru i wyznawania religii, kt\u00f3r\u0105 przy pomocy \u015bwiat\u0142a rozumu uzna za prawdziw\u0105.<\/p>\n

W naszej epoce nie jest ju\u017c u\u017cyteczne, by religia katolicka mia\u0142a status jedynej religii pa\u0144stwowej, z wykluczeniem wszystkich innych wyzna\u0144.<\/p>\n

Chwalebne jest wi\u0119c, \u017ce w pewnych krajach uwa\u017canych za katolickie ustawy zezwalaj\u0105, by przybysze mogli tam sprawowa\u0107 publicznie swoje nabo\u017ce\u0144stwa.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Co\u015b tu nie pasuje. To w ko\u0144cu jakie jest stanowisko Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego w sprawie wolno\u015bci wyznania? W sylabusie papie\u017c j\u0105 pot\u0119pia\u0142. We wsp\u00f3\u0142czesnym katechizmie: wzywa do ochrony. Czy mo\u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 zmieni\u0142 zdanie?<\/p>\n

I tak, i nie.<\/strong><\/p>\n

Na pierwszy rzut oka wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce zmiana pogl\u0105d\u00f3w jest oczywista, gdy\u017c oba stanowiska s\u0105 nie do pogodzenia, tak jak nie do pogodzenia s\u0105 zdania \u201eZiemia jest p\u0142aska\u201d i \u201eZiemia jest okr\u0105g\u0142a\u201d. Jednak Ziemia by\u0142a okr\u0105g\u0142a tak dzisiaj, tak 130 lat temu jak i w czasach, gdy wierzono \u017ce jest p\u0142aska. Natomiast fakty \u017cycia spo\u0142ecznego, takie jak wolno\u015b\u0107 religijna nie s\u0105 martwym obiektem praw fizyki, tylko \u017cyj\u0105cym tworem.<\/p>\n

Zostawmy Ko\u015bci\u00f3\u0142 na boku i we\u017amy kogo\u015b, kto uwa\u017ca\u0142, \u017ce czarni co prawda nie s\u0105 obecnie r\u00f3wni bia\u0142ym, ale za kilka pokole\u0144 mo\u017ce si\u0119 to zmieni\u0107. Czy takiego cz\u0142owieka mo\u017cna uwa\u017ca\u0107 za libera\u0142a? Oczywi\u015bcie, \u017ce tak, pod warunkiem, \u017ce mowa o Thomasie Jeffersonie, zmar\u0142ym blisko 200 lat temu Prezydencie USA, kt\u00f3ry by\u0142 cz\u0142owiekiem bardzo post\u0119powym jak na swoje czasy.<\/p>\n

S\u0142owo klucz: jak na swoje czasy.<\/strong><\/p>\n

To co \u0142\u0105czy dzisiejszych katolik\u00f3w czy libera\u0142\u00f3w ze swoimi poprzednikami z dawnych epok nie jest zgadzanie si\u0119 kropka w kropk\u0119 w zakresie proponowanych rozwi\u0105za\u0144 problem\u00f3w, a pewien spos\u00f3b my\u015blenia kt\u00f3rymi powinni kierowa\u0107 si\u0119 w poszukiwaniu wsp\u00f3\u0142czesnych odpowiedzi na nie. Czasami mo\u017ce on wr\u0119cz prowadzi\u0107 do wniosk\u00f3w sprzecznych z tym co g\u0142oszono dawniej. 200 lat temu konserwaty\u015bci domagali si\u0119 wprowadzenia monarchii absolutnej, dzi\u015b taka postawa by\u0142aby \u017c\u0105daniem wprowadzenia rewolucji politycznej, czyli czego\u015b co jest zaprzeczeniem postawy konserwatywnej.<\/p>\n

Wbrew pozorom nie jest to furtka do dzikiego relatywizmu<\/strong><\/p>\n

Takowy jest mo\u017cliwy tylko, je\u017celi uzna si\u0119 dowolny fakt kulturowy np. Bibli\u0119 za istniej\u0105cy w dw\u00f3ch kontekstach \u2013 \u201eich\u201d wtedy i \u201enaszego\u201d dzisiaj. Tymczasem pomi\u0119dzy wtedy i dzi\u015b istnia\u0142o jeszcze kilkadziesi\u0105t pokole\u0144 ludzi, kt\u00f3rzy Bibli\u0119 zg\u0142\u0119biali i analizowali. Jaki\u015b badacz przeanalizowa\u0142 Ewangeli\u0119 i uzna\u0142, \u017ce Jezus Chrystus to personifikacja halucynogennego grzyba. C\u00f3\u017c, nawet je\u015bliby to by\u0142a prawda, to nie spos\u00f3b pomin\u0105\u0107 w okre\u015bleniu ducha Ewangelii tego, \u017ce przez blisko dwa tysi\u0105ce lat ludzie, tak tei\u015bci jak atei\u015bci \u017cadnego grzyba tam nie widzieli. Nie mo\u017cna pomin\u0105\u0107 tego faktu je\u017celi chcemy analizowa\u0107 \u201eo czym m\u00f3wi Biblia\u201d.<\/p>\n

Cz\u0119sto zarzuca si\u0119 humanistom, \u017ce ich twierdzenia s\u0105 niefalsyfikowalne. Znaczy to tyle, \u017ce nie mo\u017cna skonstruowa\u0107 eksperymentu kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by ewentualnie wykaza\u0107 ich fa\u0142szywo\u015b\u0107. To prawda, w takim sensie falsyfikacji w humanistyce nie ma. Ale nie oznacza to, \u017ce ka\u017cdy pogl\u0105d jest r\u00f3wnowa\u017cny: nawet nie tyle w teorii, co w praktyce.<\/p>\n

Kiedy\u015b przeczyta\u0142em, \u017ce tym si\u0119 r\u00f3\u017cni humanista od naukowca, \u017ce ten drugi szuka porozumienia z reszt\u0105 koleg\u00f3w, a ten pierwszy wr\u0119cz odwrotnie: tam gdzie wszyscy si\u0119 zgadzaj\u0105 on szuka dziury w ca\u0142ym. Je\u017celi ju\u017c jest to teza nieprawdziwa to raczej z uwagi na b\u0142\u0119dne okre\u015blenie postawy naukowc\u00f3w, gdy\u017c do humanist\u00f3w pasuje doskonale.<\/p>\n

To w\u0142a\u015bnie to permanentne d\u0105\u017cenie do zaburzenia zastanego porz\u0105dku i krytyczne roztrz\u0105sanie jest najlepsz\u0105 gwarancj\u0105, \u017ce g\u0142oszenie totalnych bzdur na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 nie przejdzie. <\/strong><\/p>\n

Jak we\u017amiemy dowolnego my\u015bliciela z przesz\u0142o\u015bci to ze \u015bwiec\u0105 szuka\u0107 dzi\u015b kogo\u015b kto co do joty z nim si\u0119 zgodzi. A jednocze\u015bnie ci\u0105gle s\u0105 niemal fanatyczni wyznawcy Arystotelesa czy Freuda, ludzi kt\u00f3rych niekt\u00f3re pogl\u0105dy w najlepszym wypadku zwalaj\u0105 z n\u00f3g swoj\u0105 naiwno\u015bci\u0105 \u2013 w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki tej nieustannej krytyce, kt\u00f3ra potrafi oddzieli\u0107 i uzna\u0107 za warto\u015bciow\u0105 esencj\u0119 z pomini\u0119ciem czasowo uwarunkowanych przypad\u0142o\u015bci.<\/p>\n

Pytanie na ile ta zmiana mo\u017ce by\u0107 g\u0142\u0119boka i czy mo\u017ce by\u0107 pewnego dnia tak, \u017ce nawet istnienie Boga Ko\u015bci\u00f3\u0142 uzna za pewnego rodzaju historyczny skr\u00f3t my\u015blowy? <\/strong><\/p>\n

C\u00f3\u017c, s\u0105 na zachodzie od\u0142amy protestanckie, kt\u00f3re s\u0105 ju\u017c na granicy takiego pogl\u0105du. Jednak nale\u017cy zastanowi\u0107 si\u0119 czy jest jaki\u015b wsp\u00f3lny mianownik, kt\u00f3ry na bardzo odleg\u0142ym poziomie \u0142\u0105czy tych ludzi z religi\u0105? Moim zdaniem jest, bo gdyby by\u0142o inaczej to zamiast bawi\u0107 si\u0119 w \u201eniewierz\u0105cych chrze\u015bcijan\u201d byliby po prostu ateistami. A nie s\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

O ile odkrycia w naukach \u015bcis\u0142ych pozwalaj\u0105 uzna\u0107 stare teorie za fa\u0142szywe, w humanistyce m\u00f3wimy raczej o rozwoju i reinterpretacji.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[12],"class_list":["post-1168","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-filozofia","tag-archiwum"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1168","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1168"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1168\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1168"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1168"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bigosikapitalizm.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1168"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}